Cisco STP Yapılandırması ve Root Bridge Seçimi

İlgili yazılar

Cisco QoS Troubleshooting: Policy Var Ama Trafik Neden Önceliklenmiyor?

5 gün önce

Cisco VLAN Trunk Troubleshooting: VLAN Var Ama Trafik Neden Geçmiyor?

2 hafta önce

Cisco 802.1X + ISE: Access Layer’da Kimlik Tabanlı Erişim Kontrolü

3 hafta önce

🌐 Spanning Tree Protocol (STP) Nedir? – Yapılandırma ve Teknik İnceleme

STP (Spanning Tree Protocol), birden fazla anahtarlayıcı bulunan yerel ağlarda (LAN) döngüleri önlemek amacıyla kullanılan bir ağ protokolüdür. IEEE 802.1D standardına dayanan STP, redundant (yedekli) bağlantılar arasında sadece bir tanesini aktif, diğerlerini ise yedek olarak tutar. Bu sayede veri iletimi sırasında döngüler engellenir, ağ kararlılığı korunur.

---

🔁 STP Nasıl Çalışır?

STP, ağa dahil olan tüm anahtarlayıcılar arasında bir mantıksal yayılma ağacı (spanning tree) oluşturarak, yalnızca en kısa yolu aktif bırakır. Geri kalan yollar bloke edilir, fakat bağlantı kopması durumunda bu yollar otomatik olarak aktif hale getirilebilir.

---

🧠 STP Temel Kavramları

Terim	Açıklama
Bridge ID (BID)	Anahtarlayıcının MAC adresi ve öncelik değeri ile oluşan eşsiz kimliktir.
Root Bridge	Ağın merkez noktasıdır. En düşük Bridge ID’ye sahip switch, Root Bridge olur.
Root Port	Root Bridge’e giden en kısa yolun bulunduğu porttur. Her switch’te sadece bir tane bulunur.
Designated Port	Her segmentteki en iyi porttur. Trafik bu porttan akar.
Blocked Port	Döngü riskine karşı kapatılmış porttur. Veri iletmez.
BPDU (Bridge Protocol Data Unit)	STP’nin ağ topolojisi hakkında bilgi paylaşmak için kullandığı veri paketleridir.

---

🏁 Root Bridge Seçimi

1. Tüm anahtarlayıcılar kendilerini Root Bridge ilan eder.
2. En düşük Bridge ID‘ye sahip olan Root seçilir. (Önce öncelik değeri, sonra MAC adresi)
3. Root Bridge seçiminden sonra her switch kendi Root Port’unu belirler.
4. Her bağlantı segmentinde en iyi yol Designated Port olarak atanır.

Varsayılan Bridge Priority değeri: 32768
Daha düşük bir değer atanarak manuel olarak Root Bridge seçilebilir.

SW1(config)# spanning-tree vlan 1 priority 24576

---

📶 STP Port Maliyetleri (Cost)

Bant Genişliği	STP Maliyeti
10 Mbps	100
100 Mbps	19
1 Gbps	4
10 Gbps	2

---

⏱️ STP Zamanlayıcıları

Zamanlayıcı	Varsayılan Süre	Açıklama
Hello Time	2 saniye	Root Bridge’in BPDU gönderim sıklığı
Max Age	20 saniye	Bir BPDU alınmazsa ağda değişiklik varsayılır
Forward Delay	15 saniye	Portların Listening ve Learning durumlarında kaldığı süre

---

🔄 STP Port Durumları

Durum	Çerçeve İletir mi?	MAC Öğrenir mi?	Açıklama
Blocking	❌ Hayır	❌ Hayır	Döngü engelleme amacıyla port pasiftir
Listening	❌ Hayır	❌ Hayır	BPDU dinler, veri taşımaz
Learning	❌ Hayır	✅ Evet	MAC adreslerini öğrenir
Forwarding	✅ Evet	✅ Evet	Aktif veri taşıyan durumdur
Disabled	❌ Hayır	❌ Hayır	İdari olarak kapalı durum

---

🔧 STP Yapılandırma Örneği (VLAN ve Trunk)

🔸 VLAN Oluşturma (SW1, SW2, SW3)

vlan 5
 name PC
vlan 6
 name LAPTOP

🔸 Trunk Port Yapılandırması

SW1:

interface Gi0/1
 switchport mode trunk
interface Gi0/2
 switchport mode trunk

SW2:

interface Fa0/1
 switchport mode trunk
interface Gi0/1
 switchport mode trunk

SW3:

interface Fa0/2
 switchport mode trunk
interface Gi0/1
 switchport mode trunk

🔸 Access Port Ayarı (VLAN 30 için)

SW2:

interface Fa0/11
 description PC1 Baglantisi
 switchport mode access
 switchport access vlan 30

interface Fa0/21
 description Laptop1 Baglantisi
 switchport mode access
 switchport access vlan 30

SW3:

interface Fa0/11
 description PC2 Baglantisi
 switchport mode access
 switchport access vlan 30

interface Fa0/21
 description Laptop2 Baglantisi
 switchport mode access
 switchport access vlan 30

---

🛠️ Root Switch Tespiti

STP’de Root Switch, bloklamaya giren portlara sahip olmayan anahtarlayıcıdır. Tespiti için aşağıdaki komut kullanılır:

show spanning-tree

• Eğer bir switch’te port bloklamadaysa (e.g. Fa0/1), bu switch Root değildir.
• Root Bridge, her zaman en düşük BID’ye sahip switch’tir ve hiçbir portu blocking modda değildir.

---

🧪 STP Test Komutları

Komut	Açıklama
show spanning-tree	VLAN bazında STP durumu
show vlan brief	VLAN yapılandırma görüntüsü
show interfaces trunk	Trunk portları görüntüler
ping [IP]	Bağlantı testi
traceroute [IP]	Paket yönünü takip eder

---

🧠 Ekstra Bilgiler

• Cisco Switch’ler varsayılan olarak PVST (Per VLAN Spanning Tree) çalıştırır.
• Her VLAN için ayrı STP süreci oluşturulur.
• Daha hızlı yakınsama için RSTP (802.1w) veya Rapid PVST kullanılabilir.